Autisme en ADHD | Neurodiversiteit
Autisme en communicatie: begrijpen gaat twee kanten op
Wat als een communicatieprobleem niet alleen bij de persoon met autisme ligt?
Mensen met autisme krijgen regelmatig te maken met verwachtingen over hoe zij zouden moeten communiceren.
Oogcontact maken. Op het juiste moment reageren. Een gesprek op gang houden. Aanvoelen wat iemand bedoelt.
Sociale vaardigheidstrainingen kunnen helpen om zulke vaardigheden te ontwikkelen. Maar niet ieder misverstand ontstaat doordat iemand een vaardigheid mist.
Soms begrijpen twee mensen elkaars manier van communiceren eenvoudigweg niet.
Verschillende manieren van communiceren
Stel dat iemand tijdens een gesprek wegkijkt.
De gesprekspartner kan denken dat diegene niet luistert. Maar misschien helpt wegkijken juist om informatie beter te verwerken.
Beide personen kunnen vanuit hun eigen ervaring een begrijpelijke interpretatie hebben. Toch ontstaat er een misverstand.
RADAR onderzoekt wat er tussen hen gebeurt.
Wat verwacht de één? Wat ervaart de ander? En welke informatie kan helpen om elkaars reactie beter te begrijpen?
Niet aanpassen aan één communicatienorm
RADAR gaat er niet vanuit dat mensen met autisme moeten leren communiceren zoals mensen zonder autisme.
Het uitgangspunt is dat communicatie wederzijds is.
Dat betekent dat ook ouders, partners, collega’s, begeleiders en andere gesprekspartners hun verwachtingen kunnen onderzoeken en aanpassen.
Dit sluit aan bij het Double Empathy Problem: verschillen in wederzijds begrip kunnen bijdragen aan communicatieproblemen tussen autistische en niet-autistische mensen.
Niet aanpassen aan één communicatienorm
Niet iedereen met autisme communiceert op dezelfde manier. Hetzelfde geldt voor mensen met ADHD.
RADAR vertrekt daarom niet vanuit één vast communicatieprofiel, maar vanuit de concrete persoon, de situatie en de relatie.
Een diagnose kan belangrijke informatie geven. Maar zij vertelt niet automatisch wat iemand bedoelt, nodig heeft of ervaart.
Het doel is niet om iemand socialer te laten lijken, maar om communicatie beter begrijpelijk en bespreekbaar te maken voor alle betrokkenen.
